The Influence of Blessed Theodoret of Cyrrhus on the «Amphilochia» of Saint Photius, Patriarch of Constantinople: A Philological and Theological Analysis. Part 2

Authors

  • Alexander Nakaidze Independent Researcher

DOI:

https://doi.org/10.31802/GB.2026.61.2.007

Keywords:

St. Photius, Patriarch of Constantinople, Bl. Theodoret of Cyrus, Amphilochia, Questions on the Octateuch, Commentary on Genesis, philology, theology, exegesis

Abstract

 

The second part of this study continues a comparative analysis of the Amphilochia by St. Photius of Constantinople and the Questions on the Octateuch by Bl. Theodoret of Cyrus. The author examines philological methods of textual adaptation (abridgement and expansion), identifies the primary sources of the interpretations, and evaluates the degree of the Patriarch’s originality. The study concludes that St. Photius’s exegesis combines elements of creative independence with methods of compilation and eclecticism.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

Alexander Nakaidze, Independent Researcher

PhD student at the Department of Ancient Languages at the Faculty of Theology at
the Orthodox St. Tikhon’s University for the Humanities

a.nakaidze80@gmail.com

References

Афиногенов Д. Е. [Неизданные переводы вопросов и ответов к Кизическому митр. Амфилохию св. патриарха Фотия I: Амфилохии 51 и 70]. [Машинопись]. [Из личного архива автора].

Anastasius Sinaita. Sermones duo in constitutionem hominis secundum imaginem dei necnon opuscula adversus monotheletas / ed. K.-H. Uthemann. Turnhout; Leuven: Brepols; University Press, 1985. (Corpus Christianorum. Series Graeca; vol. 12).

Basilius Magnus. Adversus Eunomium V // PG. T. 29. Col. 709–774.

Basilius Magnus. Homiliae in Hexaemeron // Basile de Césarée. Homélies sur l'Hexaéméron / éd. S. Giet. Paris: Les Éditions du Cerf, 1968. (Sources chrétiennes; nº 26). P. 87–523.

Gregorius Nyssenus. Apologia in Hexaemeron // PG. T. 44. Col. 61–124.

Gregorius Nyssenus. Liber de cognitione Dei (= Θεογνωσία) (fragmenta ap. Euthymium Zigabenum, Panoplia dogmatica) [Sp.] // PG. T. 130. Col. 28–29, 257–276, 312–317.

Didymus Caecus. In Genesim // Didyme l'Aveugle. Sur la Genèse / ed. P. Nautin, L. Doutreleau. Vol. 2. Paris: Les Éditions du Cerf, 1976. (Sources Chrétiennes; nº 244). P. 8–238.

Epiphanius. Panarion // Epiphanius / hrsg. K. Holl. Bd. 2. Leipzig: Hinrichs, 1922. (Die Griechischen Christlichen Schriftsteller der ersten drei Jahrhunderte; Bd. 31). S. 1–523.

Joannes Chrysostomus. In Genesim homiliae // PG. T. 53. Col. 21–386.

Joannes Chrysostomus. In Matthaeum homiliae // PG. T. 57. Col. 13–472.

Joannes Chrysostomus. Homiliae in II Epistulam ad Corinthios // PG. T. 61. Col. 381–610.

Joannes Chrysostomus. Eclogae ex diversis homiliis // PG. T. 63. Col. 567–902.

Maximus Confessor. Quaestiones ad Thalassium // Maximi confessoris quaestiones ad Thalassium / ed. C. Laga, C. Steel. Turnhout: Brepols, 1980. Vol. 1. (Corpus Christianorum. Series Graeca; vol. 7).

Origenes. Hexaplorum quae supersunt; sive, Veterum interpretum Graecorum in totum Vetus Testamentum fragmenta / hrsg. F. Field. Bd. 1. Oxonii: Oxford University Press, 1875. (Hildesheim: Georg Olms, r1964).

Origenes. Commentarii in evangelium Joannis // Origenes Werke. Der Johanneskommentar / hrsg. E. Preuschen. Bd. 4. Leipzig: J. C. Hinrichs'sche Buchhandlung, 1903. (Die Griechischen Christlichen Schriftsteller der ersten drei Jahrhunderte; Bd. 10). S. 1–572 (2te Pagin.).

Photius patriarcha Constantinopolitanus. Epistulae et Amphilochia / hrsg. B. Laourdas, L. G. Westerink. Leipzig: B. G. Teubner, 1984–1987. (Bibliotheca scriptorum Graecorum et Romanorum Teubneriana). Bd. 2. 1984; Bd. 4–5. 1986; Bd. 6, fasc. 1. 1987.

Photius. Bibliothèque / éd. R. Henry. Vol. 1. Paris: Les Belles Lettres, 1959. (Collection byzantine).

Photius. Bibliothèque / éd. R. Henry. Vol. 3. Paris: Les Belles Lettres, 1962. (Collection byzantine).

Theodoretus Cyrrhensis. In loca difficilia Scripturae Sacrae quaestiones selectae // PG. T. 80. Col. 75–528.

Theodoretus Cyrrhensis. Quaestiones in libros Regnorum et Paralipomenon // PG. T. 80. Col. 528–858.

Theodoretus Cyrrhensis. Interpretatio in II Epistulam ad Corinthios // PG. T. 82. Col. 375–460.

Theodoretus Cyrrhensis. Quaestiones in Genesim // Theodoretus Cyrensis. Quaestiones in Octateuchum / éd. N. Fernández Marcos, A. Sáenz-Badillos. Madrid: Consejo Superior de Investigaciones Científicas, 1979. (Textos y Estudios «Cardenal Cisneros»; vol. 17). P. 3–99.

Theodoretus Cyrrhensis. Quaestiones in Exodum // Theodoretus Cyrensis. Quaestiones in Octateuchum / éd. N. Fernández Marcos, A. Sáenz-Badillos. Madrid: Consejo Superior de Investigaciones Científicas, 1979. (Textos y Estudios «Cardenal Cisneros»; vol. 17). P. 100–152.

Theodoretus Cyrrhensis. Commentaria in Isaiam // Théodoret de Cyr. Commentaire sur Isaïe. T. 2: Sections 4–13 / éd. J.-N. Guinot. Paris: Les Éditions du Cerf, 1982. (Sources chrétiennes; nº 295). P. 12–479.

Максим Исповедник, прп. Творения / пер. и коммент. С. Л. Епифановича, А. И. Сидорова. Кн. 2: Вопросоответы к Фалассию. Ч. 1: Вопросы I–LV. Москва: Мартис, 1993. (Святоотеческое наследие).

Феодорит, еп. Кирский, блж. Толкование на книгу Бытия // Творения блж. Феодорита Кирского. Ч. 1. Сергиев Посад: Свято-Троицкая Сергиева Лавра; Собственная тип., 1905. (ТСО; т. 26). С. 7–88.

Фотий, патриарх, св. Избранные трактаты из «Амфилохий» / [пер. Д. Е. Афиногенова]. Москва: Индрик; Синод. б-ка Моск. Патриархата, 2002. (Святоотеческая письменность).

Фотий Константинопольский, свт. Амфилохии 15–21; 38–41 / пер. Д. Е. Афиногенова // Диакрисис. 2019. № 1 (1). С. 50–84.

Фотий Константинопольский, свт. Амфилохии. Трактат 1 / пер. Д. Е. Афиногенова // Библия и христианская древность. 2019. № 2 (2). С. 78–108.

Фотий Константинопольский, свт. Амфилохии 76, 78–80 / пер. Д. Е. Афиногенова // Диакрисис. 2020. № 1 (5). С. 31–61.

Афиногенов Д. Е. Предисловие // Фотий Константинопольский, свт. Амфилохии 15–21; 38–41 // Диакрисис. 2019. № 1 (1). С. 51–52.

Грацианский М. В., Доброцветов П. К. Ефрем патриарх Антиохийский, свт. // Православная энциклопедия. Т. 19: Ефесянам послание — Зверев. Москва: Церковно-научный центр «Православная энциклопедия», 2008. С. 25–32.

Курдыбайло Д. С. О стратегиях патристической экзегезы фрагмента Быт 3. 22 // Вестник ПСТГУ. Серия I: Богословие. Философия. Религиоведение. 2017. Вып. 69. С. 11–29.

Панагопулос И. Толкование Священного Писания у отцов Церкви: IV–V вв. Т. 2 / пер., предисл. свящ. М. Михайлова. Москва: Перервинская православная духовная семинария, 2015.

Amsler O. Die exegetische Methode des Photios: Inaugural-Dissertation zur Erlangung des Doktorgrades der Philosophie an der Ludwig-Maximilians-Universität zu München. München: Uni-Druck, 1981.

Constas N. Word and Image in Byzantine Iconoclasm: The Biblical Exegesis of Photius of Constantinople // The Contentious Triangle: Church, State, and University: A Festschrift in Honor of Professor George Huntston Williams / ed. R. L. Petersen, C. A. Pater. Kirksville (Mo.): Thomas Jefferson University Press, 1999. (Sixteenth Century Essays & Studies; vol. 51). P. 97–109.

Hergenröther J. Photius, Patriarch von Konstantinopel: Sein Leben, seine Schriften und das griechische Schisma. Bd. 1–3. Regensburg: G. J. Manz, 1867–1869.

Sonarli R. L'exégèse de Photius // Bessarione. 1898. Vol. 4. P. 35–47.

Westerink L. G. Praefatio // Photii patriarchae Constantinopolitani Epistulae et Amphilochia. Vol. 4: Amphilochiorum pars prima / recensuit L. G. Westerink. Leipzig: Teubner, 1986. P. V–XXVI.

Published

2026-09-26

How to Cite

(1)
Nakaidze А. . The Influence of Blessed Theodoret of Cyrrhus on the «Amphilochia» of Saint Photius, Patriarch of Constantinople: A Philological and Theological Analysis. Part 2. БВ 2026, 132-152.

Issue

Section

Patrology and Christian literature

Categories